آزمایش‌های مهم و پرکاربرد در تخصص بیماری‌های داخلی

دو فرد هم‌سن ممکن است به آزمایش‌های کاملاً متفاوتی نیاز داشته باشند. فردی با سابقه خانوادگی دیابت، بیماری با فشار خون بالا، شخصی با ریزش مو و خستگی، یا بیماری که درد شکم و کاهش وزن دارد، پرسش‌های پزشکی یکسانی پیش روی پزشک نمی‌گذارند.

چکاپ هدفمند بهتر از چکاپ شلوغ است. اضافه‌کردن تست‌های بی‌ارتباط می‌تواند نتیجه‌های مرزی و نگران‌کننده ایجاد کند؛ نتیجه‌هایی که گاهی فقط بیمار را وارد چرخه‌ای از تکرار آزمایش و بررسی‌های غیرضروری می‌کند.

قند خون ناشتا، مقدار گلوکز را پس از چند ساعت ناشتایی نشان می‌دهد. RBS یا قند خون تصادفی، وضعیت قند را در همان زمان نمونه‌گیری بررسی می‌کند و در مواردی که علائم ناگهانی وجود دارد، می‌تواند سرنخ سریع‌تری بدهد.

HbA1c نگاه متفاوتی دارد؛ این تست میانگین وضعیت قند خون در ماه‌های اخیر را نشان می‌دهد. پزشک ممکن است از ترکیب این تست‌ها استفاده کند تا هم وضعیت فعلی بیمار و هم روند کنترل قند را بهتر ببیند.

این تست‌ها بیشتر برای ارزیابی کلیه و تشخیص اثر بیماری‌هایی مانند دیابت یا فشار خون بر آن به کار می‌روند. کراتینین و BUN اطلاعاتی درباره دفع مواد زائد و عملکرد کلیه می‌دهند؛ میکروآلبومین ادرار می‌تواند نشانه‌های اولیه دفع غیرطبیعی پروتئین را آشکار کند.

هیچ‌کدام از این نتایج به‌تنهایی کافی نیستند. میزان آب بدن، داروها، سن، توده عضلانی، بیماری‌های مزمن و روند تغییرات نسبت به آزمایش‌های قبلی، همگی در تفسیر نتیجه اثر می‌گذارند.

CRP بالا معمولاً نشان می‌دهد در بدن یک فرایند التهابی وجود دارد، اما محل و علت آن را مشخص نمی‌کند. عفونت، بیماری‌های التهابی، جراحی اخیر، آسیب بافتی یا حتی بعضی شرایط مزمن می‌توانند روی آن اثر بگذارند.

ANA نیز یک تست غربالگری در بررسی بعضی بیماری‌های خودایمنی است، نه یک برچسب قطعی. ممکن است فردی ANA مثبت داشته باشد و هرگز بیماری خودایمنی فعال نداشته باشد. پزشک داخلی نتیجه را همراه با نشانه‌هایی مانند درد مفصل، تب، خستگی، ضایعات پوستی، کاهش وزن یا مشکلات کلیوی بررسی می‌کند.

خیر. نوع علامت تعیین می‌کند چه بررسی‌ای مفیدتر است. در سوزش معده، درد بالای شکم یا سوءهاضمه، ممکن است بررسی هلیکوباکتر پیلوری مطرح شود. در اسهال طول‌کشیده، نفخ شدید، کم‌خونی بدون علت روشن یا کاهش وزن، آزمایش آنتی‌بادی‌های سلیاک یا کالپروتکتین مدفوع می‌تواند به پزشک در تفکیک مسیرهای احتمالی کمک کند.

اما خون در مدفوع، استفراغ خونی، درد شکم شدید، کاهش وزن محسوس، تب همراه با درد شکم یا زردی، موضوع چکاپ معمولی نیست. در این شرایط باید سریع‌تر ویزیت حضوری انجام شود.

ناشتایی فقط برای بعضی آزمایش‌ها لازم است، نه همه آن‌ها. قند خون ناشتا و بعضی پنل‌های متابولیک ممکن است به ناشتایی نیاز داشته باشند، اما CBC، بیشتر آزمایش‌های تیروئید، CRP، فریتین و بسیاری از تست‌های عفونی معمولاً به ناشتایی وابسته نیستند.

فهرست داروها و مکمل‌ها را همراه داشته باشید. مکمل آهن، بیوتین، ویتامین‌ها، داروهای تیروئید، داروهای دیابت، فشار خون و داروهای رقیق‌کننده خون می‌توانند در تفسیر نتیجه یا زمان نمونه‌گیری اثر بگذارند. قطع‌کردن خودسرانه دارو تصمیم درستی نیست.

تکرار آزمایش همیشه نشانه اشتباه یا بی‌اعتمادی به جواب قبلی نیست. بعضی شاخص‌ها با زمان، مصرف دارو، بیماری اخیر، آب بدن یا تغییر شرایط بدن نوسان دارند. پزشک ممکن است بخواهد ببیند یک تغییر موقتی بوده یا روندی پایدار در حال شکل‌گیری است.

در پیگیری دیابت، عملکرد کلیه، کم‌خونی، تیروئید، التهاب یا بیماری‌های کبدی، روند نتایج معمولاً از یک آزمایش منفرد اطلاعات بیشتری به پزشک می‌دهد.

درد یا فشار شدید قفسه سینه، تنگی نفس ناگهانی، بی‌حسی یا ضعف یک‌طرفه بدن، گیجی، غش، خون‌ریزی شدید، استفراغ خونی، مدفوع سیاه، درد شدید شکم، تشنج یا تب بالا همراه با بدحالی شدید، نیازمند ارزیابی فوری پزشکی هستند.

در چنین وضعیت‌هایی، نمونه‌گیری در خانه یا منتظرماندن برای جواب آزمایش می‌تواند زمان ارزشمند درمان را از بین ببرد. اولویت با مراجعه سریع به اورژانس یا مرکز درمانی است.

در آزمایشگاه نانو ارومیه، نتیجه بسیاری از آزمایش‌ها از طریق سایت نانو قابل مشاهده است و بیمار برای دیدن جواب، الزاماً نیاز به مراجعه حضوری ندارد. می‌توانید نتیجه را در حساب کاربری خود بررسی کنید و در ویزیت بعدی، نسخه چاپی یا تصویر آن را همراه داشته باشید.

در بیماری‌های مزمن مانند دیابت، تیروئید، فشار خون، اختلالات کلیه یا کم‌خونی، نگه‌داشتن جواب‌های قبلی اهمیت دارد. متخصص داخلی اغلب روند تغییرات را بررسی می‌کند، نه فقط یک عدد منفرد را.

بخش بزرگی از آزمایش‌های خونی این صفحه، مانند CBC، قند خون، HbA1c، تیروئید، کلیه، کبد، ویتامین‌ها و بسیاری از تست‌های التهابی، امکان نمونه‌گیری در خانه یا محل کار دارند. این خدمت برای سالمندان، افراد پرمشغله، بیمارانی با محدودیت حرکتی یا کسانی که چند آزمایش هم‌زمان دارند، کاربردی است.

برای آزمایش‌های ادرار یا مدفوع، روش جمع‌آوری نمونه اهمیت بیشتری دارد. هنگام ثبت سفارش، باید درباره نوع تست و شرایط نگهداری یا تحویل نمونه راهنمایی لازم دریافت شود.

در آزمایشگاه نانو ارومیه، نتیجه بسیاری از آزمایش‌ها از طریق سایت نانو قابل مشاهده است و بیمار برای دیدن جواب، الزاماً نیاز به مراجعه حضوری ندارد. می‌توانید نتیجه را در حساب کاربری خود بررسی کنید و در ویزیت بعدی، نسخه چاپی یا تصویر آن را همراه داشته باشید.

در بیماری‌های مزمن مانند دیابت، تیروئید، فشار خون، اختلالات کلیه یا کم‌خونی، نگه‌داشتن جواب‌های قبلی اهمیت دارد. متخصص داخلی اغلب روند تغییرات را بررسی می‌کند، نه فقط یک عدد منفرد را.

درد یا فشار شدید قفسه سینه، تنگی نفس ناگهانی، بی‌حسی یا ضعف یک‌طرفه بدن، گیجی، غش، خون‌ریزی شدید، استفراغ خونی، مدفوع سیاه، درد شدید شکم، تشنج یا تب بالا همراه با بدحالی شدید، نیازمند ارزیابی فوری پزشکی هستند.

در چنین وضعیت‌هایی، نمونه‌گیری در خانه یا منتظرماندن برای جواب آزمایش می‌تواند زمان ارزشمند درمان را از بین ببرد. اولویت با مراجعه سریع به اورژانس یا مرکز درمانی است.

تکرار آزمایش همیشه نشانه اشتباه یا بی‌اعتمادی به جواب قبلی نیست. بعضی شاخص‌ها با زمان، مصرف دارو، بیماری اخیر، آب بدن یا تغییر شرایط بدن نوسان دارند. پزشک ممکن است بخواهد ببیند یک تغییر موقتی بوده یا روندی پایدار در حال شکل‌گیری است.

در پیگیری دیابت، عملکرد کلیه، کم‌خونی، تیروئید، التهاب یا بیماری‌های کبدی، روند نتایج معمولاً از یک آزمایش منفرد اطلاعات بیشتری به پزشک می‌دهد.