آشنایی با

بهبودی از دیابت نوع ۲ (Diabetes remission)

بهبودی یا رمیژن در افراد مبتلا به دیابت نوع دو، به معنی سالم بودن سطح قند خون و عدم‌نیاز به مصرف دارو‌های دیابت است.

امکان بهبودی برای افراد مبتلا به دیابت نوع یک وجود ندارد ولی با این حال دانشمندان به‌سختی تلاش می‌کنند تا کشف کنند که چگونه می‌توانند این امر را ممکن ساخته و درمان‌های جدیدی ایجاد کنند.

در این مقاله، چگونگی بهبود یا رمیژن در افراد مبتلا به دیابت نوع دو توضیح داده شده‌است.

بهبودی یارمیژن دیابت چیست؟

رمیژن یعنی سطح قند خون (گلوکز خون) فرد کمتر از محدوده‌ی مربوط به دیابت است. این حالت معمولاً بدون نیاز به مصرف دارو‌ی دیابت رخ می‌دهد.

رمیژن زمانی رخ می‌دهد که سطح HbA1c -اندازه‌گیری طولانی‌مدت گلوکز خون- حداقل به مدت شش ماه، کمتر از ۴۸ mmol/l یا ۵/۶ درصد باشد.

گاهی اوقات به این حالت «Reversing type 2 diabetes» نیز گفته می‌شود ولی ما بیشتر از واژه‌ی بهودی یا رِمیژن استفاده می‌کنیم. در صورتی که آزمایش‌‌های منظم شما نشان‌دهنده‌ی سطح HbA1c  کمتر از ۴۸ mmol/l یا ۵/۶ درصد باشد، در مورد بهبودی دیابت خود با پزشک مشورت کنید.

آیا رمیژن، درمانی برای دیابت است؟

رمیژن و بهبودی ایده‌ای جدید بوده و تحقیقات گسترده‌ای برای درک کامل از این موضوع لازم است. شواهد کافی که نشان‌دهنده‌ی دائمی بودن رمیژن باشد، وجود ندارد. در این دوره باید مواردی را رعایت کرد چرا که احتمال برگشت دیابت وجود دارد. به همین دلیل توصیه می‌کنیم حتی در دوره‌ی رمیژن نیز به‌صورت منظم به پزشک مراجعه نمائید.

آیا کاهش وزن فواید دیگری نیز دارد؟

کاهش وزن حتی اگر منجر به بهبودی و رمیژن دیابت نیز نشود، فواید بسیاری دارد. افرادی که با چاقی درگیر هستند، به ‌احتمال بیشتری با سایر بیماری‌های جدی مثل حمله‌ی قلبی، سکته‌ی مغزی و برخی از سرطان‌ها مواجه می‌شوند. بر اساس تحقیقات، کاهش ۵ درصد از وزن بدن می‌تواند:

  • double-check-1

    فشار خون را کاهش داده و سطح کلسترول را کمتر کند.

  • double-check-1

    سطح قند خون را بهبود دهد.

همچنین، با کاهش وزن احتمالاً نیاز کمتری به مصرف دارو‌ها خواهد بود.

چگونه می توان دیابت رادر مرحله ای بهبودی یا رمیژن قرارداد؟

کاهش وزن یکی از قوی‌ترین و اصلی‌ترین شواهد نشان‌دهنده‌ی بهودی از دیابت است.

در صورتی که فردی با چاقی درگیر است، احتمالاً با کاهش وزن ایمن، با سرعت مناسب و قابل‌توجه -مثلاً ۱۵ کیلوگرم- می‌تواند رمیژن دیابت را تجربه کند.

در صورتی که قصد کاهش وزن به‌منظور بهبودی از دیابت را دارید، بهتر است در ابتدا با پزشک مشورت کنید. همچنین، ممکن است قبل از شروع به کاهش وزن نیاز به کاهش یا قطع مصرف دارو‌ها -انسولین یا سولفونیل‌اوره- باشد.

کاهش وزن سریع در صورت داشتن وزن سالم، کمتر از ۱۸ سال سن داشتن، باردار بودن، شیردهی و یا حتی ابتلا به اختلالات خوردن توصیه نمی‌شود.

کاهش وزن چگونه به بهبودی و رمیژن دیابت کمک کرد؟

برای درک این موضوع که چگونه کاهش وزن می‌تواند موجب رمیژن دیابت شود، در ابتدا باید در مورد تأثیر چاقی بر دیابت نوع دو اطلاع پیدا کنیم.

در صورتی که فردی دچار اضافه وزن در قسمت میانی بدن خود باشد، چربی‌ها می‌توانند اطراف اندام‌های داخلی مهم مثل کبد و پانکراس تجمع پیدا کنند. تجمع چربی‌ها مانع از عملکرد بهینه‌ی این اندام‌ها شده و منجر به دیابت نوع دو می‌شود.

لازم به ذکر است که همه‌ی افرادِ چاق با دیابت نوع دو مواجه نمی‌شوند. فاکتور‌های دیگری مثل سن، نژاد و سابقه‌ی خانوادگی نیز می‌توانند نقش پُررنگی در ابتلا به دیابت نوع دو داشته باشند. این فاکتور‌ها در عملکرد مناسب اندام‌هایی مثل کبد و پانکراس و همین‌طور محل ذخیره‌ی چربی در بدن تأثیر دارند.

ما معمولاً قادر به کنترل این موارد نیستیم ولی می‌توانیم وزن خود را کنترل کنیم.

طبق گفته‌ی محققان، همان‌طور که انباشته شدن چربی در اطراف کبد و پانکراس در دیابت نوع دو نقش دارد، کاهش وزن و چربی‌سوزی نیز در رمیژن نقش خواهند داشت.

آیا هر فرد مبتلا به دیابت نوع دو می تواند وارد مرحله ای رمیژن شود؟

همچنان مطالب زیادی برای درکِ این مورد وجود دارند. به‌عنوان مثال ما چگونگی ورود فرد به مرحله‌ی رمیژن و این که آیا همه‌ی دیابتی‌ها می‌توانند این مرحله را تجربه کنند یا نه، اطلاعی نداریم.

احتمالاً رمیژن زمانی رخ می‌دهد که فرد سریعاً پس از این که در او دیابت تشخیص داده شد، به کاهش وزن اقدام کند؛ ولی افرادی هستند که پس از ۲۵ سال زندگی با دیابت، رمیژن را نیز تجربه می‌کنند. ما به ‌دنبال روش‌هایی برای تجربه کردن رمیژن توسط تعداد افراد بیشتری هستیم.

آیا ورود به مرحله ی رمیژن می تواند از عوارض احتمالی در آینده جلوگیری کند؟

با ورودِ به رمیژن، سطح قند خون به محدوده‌ی طبیعی و سالم خود باز می‌گردد. همچنین، کاهش وزن و بهبودی از دیابت به کاهش فشار خون و کلسترول نیز کمک می‌کند.

حفظ سطح قند خون، فشار خون و کلسترول در محدوده‌ی سالم معمولاً با کاهش خطراتی مثل مشکلات جدی در چشم‌ها، پاها یا حتی قلب مرتبط است؛ بنابراین، احتمالاً رمیژن نیز همین تأثیر را خواهد داشت.

با این حال، اطلاعات کافی در این مورد در اختیار نداریم تا با اطمینان زیاد بگوییم رمیژن می‌تواند خطر عوارض احتمالی را کاهش بدهد. به همین دلیل مراجعه‌ی منظم به پزشک و سنجش منظم قند خون می‌تواند به نظارت و درمان مشکل فعلی به بهترین وجه کمک کند

آیارمیژن دائمی است؟

گزارش‌هایی مبنی بر حفظ رمیژن توسط افراد تا ۱۵ سال وجود دارد؛ ولی حتی اگر فردی در مرحله‌ی رمیژن نیز باشد، احتمال بازگشت سطح قند خون به محدوده‌ی دیابت وجود دارد. رمیژن یک حادثه‌ی یک‌باره نیست بلکه یک روند است. به همین دلیل باید با حفظ وزن سالم و ورزش‌های منظم بتوان آن را مدیریت کرد.

باقی ماندن در مرحله ی رمیژن

رمیژن یک حادثه‌ی یک‌باره نیست بلکه یک روند است و برای مدیریت آن باید تلاش کرد چرا که احتمال برگشت دیابت وجود دارد. برای حفظ رمیژن باید سطح HbA1c را در سطحی کمتر از ۴۸ mmol/l یا ۵/۶ درصد نگه داشت. مراجعه‌ی منظم به پزشک حداقل یک‌بار در سال و غربالگری مربوط به شبکیه ضروری است. در این حال می‌توان از مشکل فعلی آگاهی پیدا کرده و یا وجود مشکلات جدید در فرد را تشخیص داد. در این شرایط، اقدام برای درمان راحت‌تر خواهد بود.

چگونه شروع کنم؟

در حال حاضر دو رویکرد قوی برای دست‌یابی به رمیژن وجود دارد. هر دو شامل کاهش وزن قابل‌توجه با سرعت مناسب است. یکی از آنها شامل پیروی از برنامه‌ی غذایی لاغری با کالری روزانه ۸۵۰ است. دیگری، لاغری با جراحی لاغری است که به احساس سیری سریع‌تر و کاهش غذا‌ی مصرف کمک می‌کند.

با این که این دو نوع رویکرد اصلی برای ورود به مرحله‌ی رمیژن است ولی رویکرد‌های دیگری برای کاهش وزن مثل پیروی از رژیم مدیترانه‌ای و یا رژیم با کربوهیدرات پایین نیز وجود دارند. هر فردی متفاوت است و این روش‌ها برای افراد مختلف، متفاوت عمل می‌کنند.